गुंठा ते चौरस फूट: एकर, गुंठा आणि जमीन मोजणी

या पानावर (11)

1. प्रत्येक एककात किती चौरस फूट असतात?
2. ही एकके एकमेकांशी कशी जोडलेली आहेत?
3. प्रत्येक एकक कुठे वापरले जाते?
4. प्लॉटची उदाहरणे
5. bigha, biswa आणि kattha: सरकारी स्रोत काय सांगतात
6. माझ्या नकाशावरील किंवा खरेदीखतावरील प्लॉटचे क्षेत्रफळ म्हणजे काय?
7. कन्वर्टर कसा वापरायचा?
8. वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
9. संबंधित मार्गदर्शक
10. तुमचे प्रमाण काढा
11. स्रोत

प्रमाण काढायचे आहे? Plot area converter (इंग्रजी)

भारतात जमीन अनेक वेगवेगळ्या एककांमध्ये विकली जाते आणि नोंदवली जाते. केरळमध्ये प्लॉटचा आकार cent मध्ये, महाराष्ट्रात गुंठ्यात, दिल्लीत गजात, पंजाबमध्ये marla आणि kanal मध्ये सांगितला जातो. नकाशे आणि मंजुरीसाठी चौरस फूट (sq ft) किंवा चौरस मीटर (sq m) वापरले जातात. हे पान प्रत्येक एककाचे रूपांतर देते, प्लॉटची उदाहरणे दाखवते आणि एक लोकप्रिय एकक, bigha, याला एकच आकडा का देता येत नाही, ते समजावते.

प्रत्येक एककात किती चौरस फूट असतात?

एकक	चौरस फूट (sq ft)	चौरस मीटर (sq m)	चौरस यार्ड (गज)
Cent	435.6	40.47	48.4
गुंठा	1,089	101.17	121
चौरस यार्ड	9	0.84	1
Marla	272.25	25.29	30.25
Kanal	5,445	505.86	605
Ground	2,400	222.97	266.67
Acre	43,560	4,046.86	4,840
Hectare	1,07,639.1	10,000	11,959.9

हे गुणक तेच आहेत जे प्लॉट एरिया कन्वर्टर (इंग्रजी) वापरतो, आणि प्रत्येक एकक चौरस फुटातून रूपांतरित केले जाते.

ही एकके एकमेकांशी कशी जोडलेली आहेत?

एकर हा सर्वांसाठी सामाईक संदर्भ आहे.

• 1 acre = 100 cent = 40 गुंठे = 4,840 गज = 160 marla = 8 kanal.
• 1 गुंठा = 2.5 cent.
• 1 hectare = 2.4711 acres.

प्रत्येक एकक कुठे वापरले जाते?

एकक	मुख्यतः कुठे वापरले जाते
Cent	मुख्यतः केरळ आणि तमिळनाडू, आणि कर्नाटक व आंध्र प्रदेशचे काही भाग
गुंठा	महाराष्ट्र, कर्नाटक, तेलंगणा आणि आंध्र प्रदेश
गज (square yard)	दिल्ली, उत्तर प्रदेश, हरियाणा, पंजाब, राजस्थान आणि इतर उत्तरेकडील राज्ये (गुजरातमध्ये हाच चौरस यार्ड "var" या नावाने वापरला जातो)
Marla आणि kanal	पंजाब, हरियाणा, जम्मू आणि काश्मीर, आणि हिमाचल प्रदेशचे काही भाग (आकार ठिकाणानुसार बदलतो)
Ground	चेन्नई आणि तमिळनाडूचा उर्वरित भाग
Acre आणि hectare	संपूर्ण भारतात, आणि सरकारी रिकॉर्डमध्ये

काही ठिकाणी एकापेक्षा जास्त एकक चालते, आणि काही एकके वर दिलेल्या मूल्यांपेक्षा वेगळ्या मूल्यांसह वापरली जातात. नेहमी खरेदीखत (sale deed) किंवा राजस्व रिकॉर्डवर लिहिलेले एकक वाचा.

प्लॉटची उदाहरणे

• 30 ft × 40 ft चा प्लॉट 1,200 sq ft आहे. म्हणजे 133.3 गज, 111.48 sq m, 2.75 cent किंवा 1.102 गुंठे.
• 2.5 cent चा प्लॉट 1,089 sq ft आहे, जो नेमका 1 गुंठा किंवा 121 गज आहे.
• 5 cent चा प्लॉट 2,178 sq ft किंवा 242 गज आहे.
• 1 kanal चा प्लॉट 5,445 sq ft आहे, जो 605 गज किंवा 505.9 sq m आहे.

bigha, biswa आणि kattha: सरकारी स्रोत काय सांगतात

एकाच शब्दाचा वेगवेगळ्या ठिकाणी वेगवेगळा अर्थ असतो, त्यामुळे bigha चा एकच आकार नाही. तक्त्यात फक्त असे मूल्य दिले आहे जे आम्ही कोणत्या सरकारी दस्तऐवजापर्यंत किंवा न्यायालयाच्या निकालापर्यंत शोधू शकलो. “calculated” म्हणून चिन्हांकित केलेले क्षेत्र एककाच्या व्याख्येवरून काढलेले आहे. नेहमी तुमचा स्वतःचा रिकॉर्ड तपासा, जसे की khatauni, jamabandi किंवा खरेदीखत, कारण स्थानिक पद्धती वेगळ्या असू शकतात.

राज्य	एकक आणि त्याची साखळी	चौरस फूट (sq ft)	चौरस मीटर (sq m)	स्रोत आणि टिप्पणी
हरियाणा (सध्याचे रिकॉर्ड)	1 kanal = 20 marla = प्रति एकर 8; 1 marla = 9 sarsai (karam = 66 inches)	marla 272.25; kanal 5,445	marla 25.29; kanal 505.86	Haryana land records portal, Units of Measurements. karam वरून गणना केली. फक्त हरियाणाच्या रिकॉर्डसाठी लागू.
हरियाणा (जुने, चकबंदी न झालेल्या गावांचे रिकॉर्ड)	1 bigha = 20 biswa; 1 biswa = 20 biswansi; 4 bigha 16 biswa = 1 acre (karam = 57.157 inches)	bigha सुमारे 9,075; biswa सुमारे 454	bigha सुमारे 843.1; biswa सुमारे 42.2	Haryana land records portal, Units of Measurements. गणनेवरून. पूर्ण राज्याचे सध्याचे मूल्य नाही.
दिल्ली	1 bigha = 1,008 चौरस यार्ड (20 biswa)	bigha 9,072; biswa 453.6	bigha 842.8; biswa 42.1	सर्वोच्च न्यायालयाने जमीन अधिग्रहणाच्या एका प्रकरणात हे एकक वापरले (Lal Chand v. Union of India, 2009). हे न्यायालयाचे कामकाजी एकक आहे, कायदा नाही.
त्रिपुरा	1 kani = 20 ganda; 2.5 kani = 1 acre	kani 17,424; ganda 871.2	kani 1,618.7; ganda 80.9	Tripura High Court, 2021. 2.5 kani प्रति एकरवरून गणना केली.
पश्चिम बंगाल	1 bigha = 20 cottah (katha); 1 cottah = 720 sq ft	bigha 14,400; cottah 720	bigha 1,337.8; cottah 66.9	Supreme Court, CESC Ltd. v. Sandhya Rani Barik, 2008. हे न्यायालयाचे विधान आहे, महसूल विभागाचा तक्ता नाही.
बिहार	1 bigha सुमारे 20 kattha; 1 kattha = 20 dhur; 20 dhurki = 1 dhur; 100 decimal = 1 acre	bigha चा एकच मूल्य नाही; पाटण्याजवळ kattha सुमारे 1,361	पाटण्याजवळ kattha सुमारे 126.4	Bihar Revenue Glossary (Department of Revenue and Land Reforms, 2025). त्यात म्हटले आहे की kattha चा आकार प्रदेशानुसार बदलतो.

दोन व्याख्या सर्वत्र लागू होतात: 1 acre म्हणजे 43,560 sq ft (4,046.86 sq m) आणि 1 decimal (dismil) म्हणजे 1/100 acre, म्हणजेच 435.6 sq ft (40.47 sq m).

इतर वेबसाइटवर वेगळे आकडे का दिसतात?

अनेक साइट्स प्रत्येक राज्यासाठी एकच bigha सांगतात, अनेकदा 27,225 sq ft. हरियाणा किंवा दिल्लीसाठी आम्ही त्या आकड्याला पाठिंबा देऊ शकलो नाही, कारण तिथे सरकारी किंवा न्यायालयीन मूल्ये त्याच्या सुमारे एक तृतीयांश आहेत. काही कन्वर्टर त्रिपुरा kani साठी 17,280 sq ft सुद्धा देतात, पण हाय कोर्टाच्या शब्दांवरून 17,424 sq ft येते. दोन स्रोत वेगळे सांगत असतील तर तुमच्या स्वतःच्या रिकॉर्डमध्ये जो आकडा आहे, त्यावर विश्वास ठेवा.

तक्त्यात नसलेली राज्ये कोणती?

आम्ही उत्तर प्रदेश, राजस्थान, पंजाब, हिमाचल प्रदेश, गुजरात, मध्य प्रदेश, छत्तीसगड, उत्तराखंड, झारखंड, आसाम आणि इतर राज्ये वगळली आहेत, कारण आम्हाला पडताळता येईल असे कोणतेही सरकारी मूल्य सापडले नाही, आणि वेबसाइट्स एकमेकांशी विसंगत आहेत. जेव्हा आम्ही एखाद्या राज्याचे मूल्य सरकारी स्रोतापर्यंत शोधू शकू, तेव्हा ते जोडू. तोपर्यंत आकार तुमच्या राजस्व रिकॉर्डवरून घ्या.

माझ्या नकाशावरील किंवा खरेदीखतावरील प्लॉटचे क्षेत्रफळ म्हणजे काय?

खरेदीखतावर लिहिलेले क्षेत्र, मंजूर नकाशावरील क्षेत्र आणि जमिनीवर मोजलेले क्षेत्र वेगळे असू शकते, कारण सीमा बदलतात, रस्ता रुंद होतो किंवा वेगवेगळ्या बिंदूंपासून मोजणी केली जाते. मंजुरीसाठी अर्ज करताना किंवा प्लॉट खरेदी करताना, तुमचे प्राधिकरण मागते त्या दस्तऐवजातील क्षेत्र वापरा, आणि आकडे जुळत नसतील तर सर्व्हेयरला विचारा. प्लॉटच्या आकारावरून कोणते स्थानिक बांधकाम नियम (बायलॉज) लागू होतील हेही ठरते, आणि त्याची माहिती तुमचे स्थानिक प्राधिकरण देते.

कन्वर्टर कसा वापरायचा?

प्लॉट एरिया कन्वर्टर (इंग्रजी) उघडा, क्षेत्र टाइप करा, तुमच्याकडे असलेले एकक निवडा, आणि ते तेच क्षेत्र बाकी प्रत्येक एककात दाखवेल.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

1 सेंटमध्ये किती चौरस फूट असतात?

435.6 चौरस फूट.

1 गुंठ्यात किती चौरस फूट असतात?

1,089 चौरस फूट, म्हणजे 2.5 cent.

1 एकरमध्ये किती cent असतात?

100 cent. एक एकर 40 गुंठे असतो.

1 गजमध्ये किती चौरस फूट असतात?

9 चौरस फूट. येथे गज म्हणजे चौरस यार्ड.

1 marla आणि 1 kanal मध्ये किती चौरस फूट असतात?

हरियाणाच्या जमीन रिकॉर्डमध्ये मरला 272.25 चौरस फूट आणि कनाल 5,445 चौरस फूट असतो, जिथे 1 कनाल = 20 मरला आणि karam 66 इंच आहे. पंजाबच्या चकबंदी झालेल्या भागांतही हाच आधार दिसतो, पण marla आणि kanal यांचा आकार राज्य, जिल्हा आणि प्लॉट योजनेनुसार बदलतो, आणि काही ठिकाणी marla 225 चौरस फूट मानला जातो. तुमची जमाबंदी किंवा खरेदीखत तपासा.

1 bigha मध्ये किती चौरस फूट असतात?

हे राज्यावर अवलंबून असते, आणि हा आकडा सगळीकडे सारखा नसतो. वरील तक्त्यात आम्ही पडताळू शकलेली मूल्ये आहेत, उदाहरणार्थ पश्चिम बंगालमध्ये सुमारे 14,400 sq ft आणि दिल्लीत 9,072 sq ft, आणि बिहारसाठी एकच आकडा नाही. तुमचा स्वतःचा राजस्व रिकॉर्ड तपासा.

संबंधित मार्गदर्शक

• दिल्लीत घर बांधण्याचा सर्वोत्तम काळ: पावसाळा की हिवाळा?
• आयसोलेटेड फूटिंगसाठी काँक्रीट: प्रमाण काढण्याचे उदाहरण (इंग्रजी)

हे मार्गदर्शन सामान्य माहितीसाठी आहे. डिस्क्लेमर (इंग्रजी) वाचा. विक्री, नोंदणी किंवा मंजुरीसाठी सरकारी रिकॉर्डमध्ये दिलेले क्षेत्र आणि एकक वापरा.

तुमचे प्रमाण काढा

• Plot area converter (इंग्रजी): Convert land area between square feet, square yards (gaj), square metres, cent, guntha, ground, marla, kanal, acre and hectare.

स्रोत

• The standard definition of the acre as 4,840 square yards (43,560 sq ft); cent, guntha, marla and kanal as fractions or multiples used in revenue records
• The From Foundation plot area converter, whose constants this page uses
• Haryana land records portal, Units of Measurements
• Bihar Revenue Glossary Terms, Department of Revenue and Land Reforms (approved 13 October 2025)
• Supreme Court of India, Lal Chand v. Union of India (12 August 2009)
• Tripura High Court, L.A. App. 117 of 2019 (18 November 2021)
• Supreme Court of India, CESC Ltd. v. Sandhya Rani Barik (7 July 2008)

संबंधित मार्गदर्शक

• दिल्लीत घर बांधण्यासाठी सर्वोत्तम काळ: पावसाळा की हिवाळा?
• घर बांधकाम खर्च कसा काढावा: पद्धत समजून घ्या
• घर बांधकाम टप्पे: चेकलिस्ट आणि तपासणी

ही फक्त सर्वसाधारण माहिती आहे. हे स्ट्रक्चरल डिझाइन किंवा व्यावसायिक सल्ला नाही. तुमचे नकाशे आणि साइट परवानाधारक स्ट्रक्चरल इंजिनिअर किंवा आर्किटेक्टकडून तपासून घ्या.